۷ مرداد ۱۳۹۸،‏ ۱۳:۱۲
کد خبرنگار: 1419
کد خبر: 83416127
۰ نفر
رشد پادکست در کنار رادیو

زمانی رادیو و تلویزیون، به‌عنوان ابزارهای ارتباطی-الکترونیکی، در مقایسه با چاپ و کتابت که عمری به قدمت چندین سده داشتند رسانه‌هایی مدرن محسوب می‌شدند، اما امروزه این رسانه‌ها با ورود رسانه‌های نوین و تحولات دیجیتالی و الکترونیکی که در این عرصه صورت گرفته است در زمره رسانه‌های سنتی جای می‌گیرند.

وسایل ارتباطی جدید با گستره متنوعی از خدمات به ظهور عصر نوینی در تاریخ رسانه‌ها منجر شده‌اند که به گفته ژان بودریار و مارک پاستر، به‌عنوان نوع جدیدی از جامعه با گذشته تفاوت بسیار دارد. به اعتقاد آنان، ما اکنون در حال پشت سر گذاشتن «عصر اول رسانه‌ها» و شاهد ظهور «عصر دوم رسانه‌ها» هستیم. عصری که از طرق ادغام فنّاوری‌های جدید ارتباطی-‌ماهواره‌ای با رایانه، تلویزیون و تلفن، ظاهر شده و در آن مخاطب، قدرت انتخاب بیشتری یافته است.
آنچه در مورد اینترنت اتفاق افتاده است نیز این مسئله را به‌خوبی نشان می‌دهد. فضای مجازی، علاوه بر قابلیت‌های متنوع، محلی برای استفاده از رسانه‌های تازه‌واردی ایجاد کرده است که بیشتر از رسانه‌های دیروز، به نیاز مخاطبان و شرایط زندگی در دنیای پست‌مدرن امروز واقف‌اند. در اینترنت هرکس می‌تواند صدای خود را به گوش دیگران برساند و پادکست، نمودی بارز از همین چندصدایی است. «پادکستینگ» سامانه جدید ارتباطی و روشی برای انتشار محتوای الکترونیکی را در اینترنت قرار می‌دهد.
پدیده پادکستینگ را به دلیل مقبولیت فزاینده آن، باید جدی گرفت. موضوع پادکستینگ به‌عنوان تهدیدی بالقوه، در نشست‌های مختلف جشنواره رادیویی ۲۰۰۵ نیز مطرح شد و طی آن به از دست دادن شنوندگان رادیو، عنوان «نسل زندگی دیجیتالی»؛ یعنی نسلی که با شناخت و انتخاب دیجیتال، رایانه، اینترنت و گوشی‌های موبایل بزرگ شده است، داده شد.
 

بررسی فرصت‌های ایجادشده از سوی پادکستینگ برای رادیو
الف) رادیو، پادکست‌های برگزیده یا تهیه‌شده از سوی مخاطبان را برای شنوندگان پخش کند.
ب) مسئولان و برنامه‌سازان رادیو، برخی از برنامه‌های این رسانه را به‌صورت پادکست در سایت شبکه‌ها قرار دهند.
علاوه بر این، برنامه‌سازان می‌توانند صرفاً با گوش دادن به پادکست‌ها، از قابلیت‌های این رسانه نوظهور بهره‌مند شوند. درنهایت، استفاده از این فنّاوری با هریک از این سه شیوه، سه سطح فرصت برای رادیو ایجاد می‌کند که شامل سطوح سازمانی، فردی و محلی است.
 

۱. سطح سازمانی
در این سطح، پادکست فرصت‌هایی را در اختیار رادیو قرار می‌دهد که عبارت‌اند از:
۱. ایجاد فضای رقابتی برای رادیو: پادکست یک رسانه صورت‌محور است که می‌تواند علاقه‌مندان به فضای شنیداری و رسانه‌های شنیداری را جذب کند. وجود هر نوع رقیبی می‌تواند رسانه را از رکود و خمودگی خارج کند.
۲. به‌روز بودن رادیو: از آنجا که پادکسترها اغلب خود را با اتفاقات روز دنیا هماهنگ می‌کنند و نسبت به این رخدادها بی‌تفاوت نیستند، رادیو می‌تواند با استفاده آر این پادکست‌های جدید در برنامه‌های خود، گامی مؤثر در به‌روز شدن و رعایت تازگی برای جذب مخاطب تنوع‌طلب خود بردارد.
۳. محلی برای ایجاد رادیوهای تخصصی: پادکست‌ها زمینه‌ای فراهم می‌کنند که از طریق آن می‌توان به سمت رادیوهای تخصصی حرکت کرد و از رادیوهای فراگیر با مخاطب عام رفته‌رفته فاصله گرفت.
۴. امکانی برای رادیو: پادکست امکانی است که رسانه‌های بزرگ می‌توانند از آن استفاده کنند چنان‌که امروزه شاهد هستیم بسیاری از پادکست‌های مشهور و پرمخاطب از سوی همان کسانی ساخته می‌شوند که در رسانه‌ها فعالیت دارند.
 

۲. سطح فردی
در این سطح، پادکست فرصت‌های زیر را برای کارکنان، مدیران و سیاست‌گذاران رادیو فراهم می‌کند:
۱. استعدادیابی: با ارزیابی پادکست‌ها و پادکسترها می‌توان افراد علاقه‌مند به ساخت برنامه صوتی را جذب رادیو کرد.
۲. تشویق عوامل تولید و برنامه‌سازان رادیو به پادکست‌سازی: این کار می‌تواند زمینه آموزش کارکنان رادیو را ایجاد کند به این ترتیب که برنامه‌ساز غیرحرفه‌ای می‌تواند پیش از بردن برنامه به روی آنتن، ایده، طرح، موضوع، شکل و قالب‌های مختلف را به‌صورت پادکست ارزیابی کند و بسنجد و از آزمون و خطای ایده‌های خود، پس از رفتن بر روی آنتن جلوگیری کند.
۳. تشویق به ارتقای دانش و مهارت‌ها و پرهیز از ارائه موضوع‌های تکراری و برنامه‌های بی‌محتوا و نازل: همچنین با پادکست می‌توان فرم‌های مختلف رادیویی را برای موضوعی خاص آزمود و نیز فرم‌های ابتکاری و جدید را در فضای مجازی، سنجید و سپس در قالب برنامه رادیویی منتشر ساخت.
 

۳. سطح محیطی
این سطح با ایجاد شناختی دقیق‌تر از حوزه مخاطب، فرصت‌های زیر را به رادیو می‌دهد:
۱. شناخت بهتر مخاطب: بسیاری از افراد با پیغام گذاشتن در سایت شبکه‌های رادیویی و فارغ از ترس شناخته شدن از طریق صدا، راحت‌تر و با دغدغه کمتر نظر خود را درباره برنامه‌ها ارائه می‌دهند.
۲. اطلاع از افکار عمومی: ظهور و حضور پادکست‌ها فرصتی به برنامه‌سازان می‌دهد که با رصد پادکست‌ها و مرور آن‌ها تا حدودی از برآیند افکار عمومی جامعه مطلع شوند.
۳. معرفی رادیو به نسل سوم آشنا با اینترنت و ناآشنا با رادیو: رادیو می‌تواند با ارائه برنامه‌های خود در قالب پادکست، با مخاطب جوانی که الگوی استفاده رسانه‌ای‌اش از تلویزیون به سمت رسانه‌های نوین مانند وبلاگ‌ها، پادکست‌ها، اینترنت، ماهواره و تلفن همراه چرخش یافته است، ارتباط برقرار کند و از آنجا که رادیو و پادکست هم‌خانواده‌اند، این انتقال صدا باعث تقویت هر دو رسانه می‌شود.

بررسی تهدیدهای پادکستینگ برای رادیو در ایران
۱. فنّاوری پادستینگ (در عین فراهم آوردن فرصت) می‌تواند تهدیدی برای شبکه‌های عام و فراگیر باشد: به ‌این ‌ترتیب که رادیو را به شقه‌های کوچک‌تر با دامنه محدودتر مخاطب هدف تبدیل می‌کند و آن را از حالت فراگیر خارج می‌کند. گرفتن مخاطب عام از رادیو تهدیدی است که می‌تواند این رسانه را به چالش بکشاند.
۲. از آنجا که پادکست، محلی برای انتشار موسیقی زیرزمینی فراهم کرده و این نوع موسیقی در رسانه ملی بایکوت شده است، می‌تواند از این حیث، تهدیدی برای رادیو باشد.
۳. از آنجا که پادکست رسانه‌ای به‌روز است و برای جذب مخاطب ناچار است اطلاعاتی تازه و جذاب ارائه دهد، برای کسانی که در رسانه ملی، کند و متصلب عمل می‌کنند تهدید محسوب می‌شود.
۴. پادکستینگ، آرشیوی قابل دسترس در اختیار مخاطبانش می‌گذارد که برای شنوندگان رادیو امکان‌پذیر نیست. این موضوع می‌تواند تهدیدی برای رادیو محسوب شود.


منبع:

بررسی فرصت‌ها و تهدیدهای پادکستینگ برای رادیو در ایران از دیدگاه کارشناسان و کارگزاران ارتباطات، مریم اکبری‌آزاد، عبدالله گیویان و محمد میناوند، فصلنامه پژوهش‌های ارتباطی، سال شانزدهم، شماره ۵۹

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
2 + 0 =