۱۳ مرداد ۱۳۹۸،‏ ۱۵:۰۰
کد خبرنگار: 1419
کد خبر: 83424580
۱ نفر
گزارش‌نویسی؛ چشم عقاب روزنامه‌نگاری

محمدمهدی فرقانی، استاد رشته ارتباطات، در سخن آغازین کتاب گزارش‌نویسی، چشم عقاب روزنامه‌نگاری نوشته است: «بیش از چهل سال تجربه توأمان تحصیل، کار حرفه‌ای و تدریس در حوزه روزنامه‌نگاری، نگارش حدود چهارصد گزارش چاپ‌شده در روزنامه کیهان و هجده سال دبیری سرویس گزارش این روزنامه، دستمایه تدوین کتابی شد که اینک پیش‌روی شماست.» 

این کتاب که حاصل چهل سال تجربه توأمان تحصیل، کار حرفه‌ای و تدریس نویسنده در حوزه روزنامه‌نگاری است در شش فصل و 336 صفحه تنظیم شد و دربرگیرنده مباحثی همچون کارکردها و تعاریف گزارش و گزارشگر، انواع گزارش خبری شامل گزارش از همایش‌ها و نشست‌ها، گزارش از کنفرانس‌های مطبوعاتی، گزارش از سخنرانی‌ها، گزارش از حوادث و سوانح، گزارش‌های قضائی، گزارشگری بحران و گزارش از میزگرداست. 
کتاب گزارش‌نویسی، چشم عقاب روزنامه‌نگاری در شش فصل تنظیم شده است. فصل نخست دربرگیرنده کارکردها، تعاریف گزارش و گزارشگر است. این فصل در سه بخش به موضوع‌های چیستی گزارش، گزارشگر چیست و ارائه چند تعریف از گزارش می‌پردازد و با یکی از قدیمی‌ترین نمونه‌های چاپ‌شده گزارش با عنوان «دیدار دماوندکوه» به پایان می‌رسد.
عنوان فصل دوم کتاب، گزارش‌های خبری است که در دو بخش به انواع گزارش و کارکردها، ویژگی‌ها و انواع گزارش خبری می‌پردازد. انواع گزارش‌های سمینار، بحران، قضائی، حوادث، نشست مطبوعاتی دولت (رسانه‌ای)، سخنرانی و میزگردها نمونه‌هایی از انواع گزارش خبری است که در این بخش به آن‌ها اشاره شده است.
در فصل سوم گزارش‌های غیرخبری مطرح می‌شود که در یک دسته‌بندی ده موردی، انواع گزارش‌های غیرخبری مانند گزارش‌هایی از مکان، سفر، علمی‌–‌تخصصی، مصور، اجتماعی، تحلیلی و توسعه را دربرمی‌گیرد.
ساختار و پیکربندی گزارش با پنج بخش مواد و عناصر تشکیل‌دهنده گزارش، ساختار گزارش، اجزا و عناصر کامل‌کننده گزارش، اصول مهم در گزارش‌نویسی، زبان و نثر گزارش اجزای فصل چهارم را شامل می‌شوند. برخی از عنوان‌های بخش نخست نکات کلیدی، روایت‌های کوتاه و جاندار، مشاهده و تجربه‌های گزارشگر و گزاره‌های انتقالی است. در بخش دوم که ساختار گزارش مطرح می‌شود در سه قالب لید، متن یا بدنه گزارش و پایان‌بندی به این موضوع توجه می‌شود. پایان این فصل نیز با شرح بخش چهارم در اصولی همچون اصل وحدت در گزارش، اصل تناسب، اصل نقادانه بودن گزارش و اصل انسان‌محوری به پایان می‌رسد.
دو فصل پایانی کتاب گزارش‌نویسی، چشم عقاب روزنامه‌نگاری به مباحث مراحل عملی تهیه گزارش، شیوه نگارش و سبک تنظیم گزارش و روزنامه‌نگاری تحقیقی می‌پردازد. در فصل پنجم با دو بخش مراحل عملی تهیه گزارش، شیوه نگارش و سبک تنظیم گزارش مواجهیم. همچنین نگاهی به سبک نسبتاً جدید در گزارش‌نویسی (گزارش قطعه‌بندی‌شده) و چند توصیه به گزارشگران مطالب پایانی این فصل را تشکیل می‌دهند.


گزارش تحقیقی، هفت قانون اساسی در گزارشگری تحقیقی، ساختار گزارش تحقیقی، لید و پایان‌بندی در گزارش تحقیقی، مراحل اساسی تهیه گزارش تحقیقی، اینترنت و گزارشگری تحقیقی مباحث فصل ششم کتاب را شامل می‌شود.
از نظر مؤلف این کتاب به‌گونه‌ای تدوین شده است که هم برای حرفه‌ای‌های شاغل در انواع رسانه‌ها به‌ویژه مطبوعات و هم برای دانشجویان و تازه‌کارهای این عرصه قابل استفاده است. در عین حال به‌منظور ملموس ساختن مباحث نظری، نمونه‌های گزارش، لید و پایان‌بندی متعلق به دوره‌های زمانی گوناگون نیز انتخاب شده که بنا به اقتضای موضوع در کنار گزارش‌ها آورده شده است. در بخشی از مقدمه کتاب، آمده است: «ناگفته پیداست که عمر حرفه‌ای من، چه در حوزه روزنامه‌نگاری و چه در فضای آموزشی دانشگاه با این ژانر مهم روزنامه‌نگاری پیوند خورده است. از همین روی مباحث کتاب به‌گونه‌ای تنظیم شده‌اند که هم برای حرفه‌ای‌های شاغل در انواع رسانه‌ها به‌ویژه مطبوعات، قابل استفاده باشد و هم برای دانشجویان و تازه‌کارهای این عرصه در همین حال به‌منظور ملموس ساختن مباحث نظری، ده‌ها نمونه گزارش، لید و پایان‌بندی متعلق به دوره‌های زمانی گوناگون نیز در فصول مختلف کتاب آورده شده تا کارکرد آموزشی آن را تقویت کند.»
در پشت جلد کتاب می‌خوانیم: «در روزگاری که آوار خبر در سپهر رسانه‌ای جدید،‌ مخاطب را در شناخت واقعیت و انتخاب راستی‌ها و حذف ناراستی‌ها دچار سرگیجه کرده است، گزارش در جایگاه ژانر برتر روزنامه‌نگاری حرفه‌ای می‌تواند در خدمت معرفت‌شناسی و ارتقای هوشیاری اجتماعی باشد، به بازکاوی لایه پنهان‌شده حقیقت بپردازد و تا عمق پدیده‌ها و رویدادها نفوذ کند.»
این کتاب با تکیه بر میراث تجربی و دانشگاهی نویسنده، کوشیده است در راه آموزش اصول گزارش‌نویسی بر پایه آموزه‌های بومی و ارزشی گامی بردارد. 
کتاب گزارش‌نویسی، چشم عقاب روزنامه‌نگاری را در 336 صفحه انتشارات اطلاعات منتشر کرده است.


مشخصات کتاب

گزارش‌نویسی؛ چشم عقاب روزنامه‌نگاری

نویسنده: محمدمهدی فرقانی

ناشر: انتشارات روزنامه اطلاعات

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
2 + 12 =